Okka nedir?

Eski bir ağırlık ölçüsüdür. Bugün de Yunanistan'ın ve yakın Doğu ülkelerinin bazılarında kullanılır.

Eskiden bizde de kullanılan okka, bir kilo 282 grama eşittir. 400 dirheme ayrılır. Okka, Arapça bir kelimedir. "Bugge, Kıyye" şeklinde de söylenmektedir. Okkanın ağırlık ölçüleri ülkelere, şehirlere hatta bazen devirlere göre değiştirilmiştir. Mesela; İslamiyetten önce kullanılan bir okka, iki bin beş yüz altmış dört gram (2.564 gr) iken, İslamiyetten sonra en çok kullanıldığı dönem olan yirminci yüzyılın başlarında, bir okka, bin iki yüz seksen iki gram (1.282 gr) olarak kullanıldı.

Gene Şam’da, ortaçağda bir okka 600 dirhem, Halep’te 720 dirhem iken, yeni çağda Mısır ve çevresinde bir okka 444,6 gr karşılığı olan 144 dirhem hesap edilirdi. Yine aynı dönemlerde Irak ve çevresinde bir okka (hogge), 5.128 gr yani 1600 dirhem olarak kullanılırdı. Orhan Gazi devrinde yapılan ilk şer’i tespitten sonra, Osmanlı Devletinde de bir ağırlık ölçüsü olarak kullanılmaya başlandı.

Bu tespite göre bir okka, bir dirhem-i şer’inin dörtte birinin (yani 3,148 gramın) 400 katı olarak kabul edildi. Daha sonra 400 dirhemlik okkanın gram cinsinden ağırlık değerlendirmesi, dirhemin gram karşılığı, 3,207 gr olarak kabul edildi. Cumhuriyetin ilanından sonra 26 Mart 1931 tarih ve 1782 sayılı ölçüler kanunu ile dirhem, okka, kantar, çeki vs. gibi ağırlık ölçüleri kaldırılarak yerlerine gram, kilogram ve ton kullanılmaya başlandı. Günümüzde Anadolu’nun bazı yerlerinde halk arasında yapılan alış-verişlerde halen okka tabiri kullanılmaktadır.

Cumhuriyetten önce Osmanlı Devleti'nde kullanılan irili ufaklı gram cinsinden ağırlık isimleri ve değer miktarları şöyledir:

Zerre: 0,0015 gr: Dirhemin kırk sekizde biri olup, yarım Tasuc’a eşittir. 0,0668 gr

Tasuc: 2 Habbe 0,1336 gr veya yarım 0,1002 gr: Bir miskalin yirmi dörtte biri, 4 keçiboynuzu çekirdeği olarak hesap edilirdi.

Dirhem: 4 Denk = 3.207 gr

Miskal : 24 kırat = 4,81 gr

Astar: 0,6 vukıyye, 77 gr

Vukıyye: 40 dirhem, 128,280 gr

Müd: 122 dirhem, 391.25 gr

Kafız: 2 mekuk ölçekte bir ağırlıktır.

Vibe: 2928 dirhem, 9390 gr

Okka: 400 dirhem, 1288 gr

Kantar: 44 okka, 56449 gr

Çeki: 4 kantar, 225.798 gr

Sözlükte "okka" ne demek?

1. Bin iki yüz seksen üç gramlık ağırlık ölçüsü birimi; dört yüz dirhem bir okka ederdi, kıyye.

Okka ne demek? (Ekonomi)

Arapça "ukka"dan gelir. Eski bir ağırlık ölçüsü. 1 okka 1283 gramdır. 400 dirhem bir okka eder.

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç